Wstęp
Polski charakter narodowy jest na ogół zgodnie utożsamiany z cechami klasy szlacheckiej, panującej w przedrozbiorowej Polsce, a potem inteligencji, wywodzącej się z tejże szlachty lub pozostającej pod urokiem jej stanowej kultury. Z opinią tą wiąże się twierdzenie, że ten zespół cech narodowych pozostawał także pod wpływem katolicyzmu. Wskazuje się także, że w Polsce kapitalizm był słabo rozwinięty, że wskutek tego cechy charakterystyczne dla klas średnich Europy Zachodniej znalazły uznanie i zostały przyjęte tylko przez nieliczne warstwy mieszczaństwa i drobnomieszczaństwa w Polsce, ale nigdy nie zdobyły uznania powszechnego. Klasa chłopska, najliczniejsza część narodu, mogła zaznaczyć swój wpływ na jego charakter dopiero w XX wieku, po odzyskaniu niepodległości, a klasa robotnicza dopiero w Polsce Ludowej. Do 1939 roku, jeżeli można mówić o reprezentacyjnych cechach narodu, liczyły się tylko cechy klas posiadających oraz inteligencji, tworzącej reprezentacyjną kulturę narodową.